De QR-coderegel uit de PPWR die op 12 februari 2027 ingaat, is kleiner dan de koppen doen denken. Vanaf die datum mag een symbool dat laat zien dat je verpakking meedoet aan een regeling voor uitgebreide producentenverantwoordelijkheid (EPR), zoals de Groene Punt, alleen nog in een QR-code of een vergelijkbare digitale markering staan. Die regel maakt een QR-code nergens verplicht. Staat er geen EPR-symbool op je verpakking, dan hoef je niets toe te voegen.
Het grotere risico zit ergens anders. Bij bijna elke klant ontbreken op de verpakking de recyclingsymbolen die een land verplicht stelt. Wie leest dat QR-codes de EPR-symbolen vervangen, kan denken dat de Franse Triman of de Italiaanse materiaalcodes ook weg mogen. Dat is niet zo. Dit artikel legt uit wat artikel 12, lid 9, van de PPWR regelt, hoe je de datum moet lezen en wanneer de verordening echt om een QR-code vraagt.
- Wat de PPWR zegt over QR-codes voor EPR-symbolen
- Uiterlijk of vanaf 12 februari 2027: zo lees je de datum
- Welke symbolen naar een QR-code gaan en welke blijven
- Wanneer de PPWR echt een QR-code eist
- Verpakkingen die al gedrukt zijn
- Het EU-sorteerlabel is te laat en nationale symbolen blijven
- Checklist voor je verpakkingsontwerp
Wat de PPWR zegt over QR-codes voor EPR-symbolen
De regel staat in artikel 12, lid 9, van Verordening (EU) 2025/40, de verordening over verpakkingen en verpakkingsafval (PPWR). Hij bestaat uit twee delen. Een verpakking die onder een EPR-regeling valt, mag als zodanig worden gemarkeerd in de lidstaten waar die regeling geldt. En die markering mag alleen met een symbool in een QR-code of een andere gestandaardiseerde, open, digitale markeringstechnologie. Het symbool moet duidelijk zijn en mag consumenten niet misleiden over de vraag of de verpakking te recyclen of opnieuw te gebruiken is.
Het woord "mag" maakt het symbool dus vrijwillig, en het woord "alleen" legt de vorm vast. Overweging 71 geeft de reden: consumenten moeten niet in verwarring raken over wat er met een verpakking gebeurt als ze hem weggooien. De Groene Punt is het bekende voorbeeld. Het symbool betekent dat er een bijdrage is betaald aan een inzamelsysteem. Veel kopers lezen het als "recyclebaar", en dat staat er niet.
De Europese Commissie leest de regel als een verbod op de gedrukte versie. In haar richtsnoeren van juni 2026 staat dat de PPWR fysieke EPR-labels verbiedt en ze alleen in digitale vorm toestaat (mededeling C/2026/3084, onderdeel 13). Richtsnoeren zijn de uitleg van de Commissie en niet de wet zelf. Maar de organisaties achter de Groene Punt volgen dezelfde lijn: in hun informatie voor deelnemers staat dat het gedrukte symbool is toegestaan tot 12 februari 2027.
Uiterlijk of vanaf 12 februari 2027: zo lees je de datum
De Engelse tekst begint met "By 12 February 2027", en de Nederlandse met "uiterlijk op 12 februari 2027". Dat klinkt als een uiterste datum voor iets wat je "mag" doen. De Franse versie zegt hetzelfde ("au plus tard le"). De Duitse versie zegt "ab dem": vanaf die datum. Alle taalversies van een EU-verordening tellen even zwaar, dus de woorden alleen geven geen uitsluitsel.
Wij volgen de lezing van de Commissie en de regelingen, omdat alleen die de zin een praktische betekenis geeft. Tot 12 februari 2027 wordt een gedrukt EPR-symbool nog geaccepteerd. Vanaf die datum gaat het naar een digitale markering of het verdwijnt. Het is ook de dag waarop elke lidstaat zijn sancties voor overtredingen van de PPWR geregeld moet hebben (artikel 68, lid 1).
Welke symbolen naar een QR-code gaan en welke blijven
Artikel 12, lid 9, gaat over één soort teken: een symbool dat zegt dat de producent meedoet aan een EPR-regeling. Het artikel noemt geen symbool bij naam. In de praktijk gaat het om de Groene Punt, die verpakkingsregelingen in heel Europa gebruiken. De tabel laat zien waar de grens ligt.
| Teken op de verpakking | Wat het de koper vertelt | Na 12 februari 2027 |
|---|---|---|
| Groene Punt en andere symbolen van een regeling | De producent betaalt mee aan een EPR-regeling | Alleen in een QR-code of andere digitale markering (artikel 12, lid 9) |
| Triman en Info-tri in Frankrijk | Dat de verpakking gescheiden moet worden en hoe | Blijven verplicht in Frankrijk |
| Sorteerinstructies in Italië en Spanje | In welke bak de verpakking hoort | Blijven verplicht onder nationaal recht |
| Materiaalcodes zoals PAP 20 of PET 1 | Van welk materiaal de verpakking is | Toegestaan tot 12 augustus 2028, als Beschikking 97/129/EG vervalt (artikel 70, lid 2) |
| Statiegeldsymbolen | Dat de verpakking in een statiegeldsysteem zit | Eigen regel in artikel 12, lid 10 |
De Triman verdient een opmerking, want hij hoort bij het Franse EPR-systeem en wordt vaak een EPR-symbool genoemd. Het is een sorteerteken. Het vertelt de koper dat het product gescheiden moet worden ingeleverd, en de Info-tri ernaast zegt hoe. Het zegt niet dat de producent meebetaalt aan een regeling. In die lezing valt de Triman buiten artikel 12, lid 9, en de richtsnoeren van de Commissie noemen hem daar ook niet. Ons artikel over de Triman en Info-tri legt uit wat Frankrijk eist.
Nog één punt over de Groene Punt. Het is een geregistreerd merk, en je mag het alleen gebruiken met een licentie van de regeling in het land waar je verkoopt. Dat gold al voor het gedrukte symbool.
Weet je niet welke symbolen op je verpakking horen? Onze labelling check kijkt ook naar de verpakkingssymbolen voor Frankrijk, Italië en Spanje.
Wanneer de PPWR echt een QR-code eist
De PPWR noemt een QR-code of een andere gegevensdrager op vijf plekken. Twee daarvan zijn een verplichting, en geen van beide begint in 2027.
| Informatie | Artikel | QR-code verplicht? | Geldt vanaf |
|---|---|---|---|
| Naam en adres van de fabrikant | 15, lid 6 | Nee, het mag ook op de verpakking staan | 12 augustus 2026 |
| EPR-symbool | 12, lid 9 | Alleen als je het symbool wilt tonen | 12 februari 2027 |
| Extra sorteerinformatie per onderdeel | 12, lid 1, derde alinea | Nee, vrijwillig naast het EU-label | Tegelijk met het EU-label |
| Herbruikbare verpakkingen | 12, lid 2 | Ja, naast een label dat zegt dat de verpakking herbruikbaar is | 12 februari 2029, of 30 maanden na de uitvoeringshandeling als dat later is |
| Zorgwekkende stoffen | 12, lid 1 en lid 7 | Ja, een digitale markering | Zodra de methode er is; de Commissie heeft tot 1 januari 2030 |
Voor importeurs is de regel over naam en adres strenger. Hun gegevens staan op de verpakking zelf, en een gegevensdrager mag alleen als dat niet kan (artikel 18, lid 3). Open hergebruiksystemen zonder systeembeheerder hebben het hergebruiklabel en de QR-code niet nodig (artikel 12, lid 3). Ons artikel over wat de PPWR sinds 12 augustus 2026 vraagt behandelt de verplichtingen die al gelden.
Gelden er meer van deze regels voor jou, ga dan uit van één code. Waar EU-recht al productinformatie via een gegevensdrager eist, wil de PPWR één drager voor product en verpakking samen (artikel 12, lid 5). Voor de labels uit lid 1, 2 en 4 zegt hetzelfde artikel dat de informatie niet samen met verkoop- of marketinginhoud getoond mag worden. Dat is ook voor een EPR-code een verstandige regel: een scan hoort het symbool van de regeling te tonen en geen productpagina.
Voor de QR-code met het EPR-symbool bestaat geen EU-specificatie. De uitvoeringshandeling over labelformaten gaat alleen over het sorteerlabel, het hergebruiklabel en het label voor gerecyclede inhoud (artikel 12, lid 6). De organisaties van de Groene Punt bieden een eigen QR-versie aan onder de naam DigiDot. Vraag je regeling wat zij verwacht voordat je zelf iets ontwerpt.
Verpakkingen die al gedrukt zijn
Artikel 12, lid 12, geeft oude verpakkingen nog drie jaar op de markt, maar alleen voor de labels uit lid 1, 2 en 4. Lid 9 staat niet in dat rijtje. Het artikel zelf kent dus geen uitverkooptermijn voor een gedrukt EPR-symbool.
Wat wel helpt, is het moment waarop de regel geldt. De PPWR kijkt naar het moment waarop een verpakking in de handel wordt gebracht: de eerste keer dat hij in de EU wordt geleverd. Overweging 14 voegt toe dat verpakkingen die al in de handel waren voordat een eis ging gelden, en die bij distributeurs op voorraad liggen, er niet aan hoeven te voldoen. Goederen die een groothandel of winkel in de EU voor 12 februari 2027 bij je kocht, mogen dus verkocht worden zoals ze zijn.
Voorraad die nog niet in de handel is gebracht, is een ander verhaal. Denk aan dozen die nog bij de fabriek staan en goederen die onderweg zijn. Reken voor de zekerheid ook je eigen onverkochte voorraad mee. Pas voor die goederen het ontwerp aan bij de volgende drukgang, of plak een sticker over het symbool.
Het EU-sorteerlabel is te laat en nationale symbolen blijven
De nationale sorteersymbolen worden vervangen door één EU-label met pictogrammen voor het materiaal van elk onderdeel van de verpakking. Dat label wordt verplicht op 12 augustus 2028, of 24 maanden na de inwerkingtreding van de uitvoeringshandeling van de Commissie als dat later is (artikel 12, lid 1). De Commissie moest die handeling uiterlijk op 12 augustus 2026 vaststellen (artikel 12, lid 6). In november 2026 was dat niet gebeurd, en haar gepubliceerde planning wijst nu op het tweede kwartaal van 2027. Een verplicht label voor medio 2029 is dan onwaarschijnlijk.
Tot het EU-label geldt, blijven de nationale regels van kracht. Frankrijk houdt de Triman en Info-tri, Italië zijn materiaalcodes en sorteerinstructies, en Spanje zijn recyclingsymbolen op verpakkingen. Daarna mogen lidstaten volgens de Commissie hun eigen sorteerlabels niet meer naast het EU-label houden. Een verpakking voor meerdere landen heeft de nationale symbolen voorlopig dus nog nodig, en draagt vanaf 12 februari 2027 geen gedrukte Groene Punt meer.
Checklist voor je verpakkingsontwerp
- Controleer elke verpakking en omdoos op de Groene Punt of een ander symbool van een regeling. Vraag je fabriek ook om de ontwerpbestanden.
- Bepaal of je het symbool nodig hebt. Zo niet, haal het weg bij de volgende drukgang.
- Wil je het houden, vraag je regeling dan naar haar QR-versie en de voorwaarden.
- Houd de sorteersymbolen die een land verplicht stelt. Je vindt ze in onze Academy als download.
- Controleer of naam en adres van de fabrikant en de importeur op de verpakking staan. Dat is verplicht sinds 12 augustus 2026.
- Voeg je een QR-code toe, gebruik dan één code voor alle verpakkingsinformatie en houd marketing erbuiten.
- Houd 12 februari 2027 aan als datum voor alle nieuwe voorraad, en volg de uitvoeringshandeling van de Commissie voor de volgende wijziging.
De QR-coderegel van de PPWR voor februari 2027 komt neer op drie dingen. Een gedrukt EPR-symbool moet weg, een QR-code is alleen nodig als je dat symbool wilt blijven tonen, en de nationale sorteersymbolen blijven tot het EU-label er is. Verkoop je in Frankrijk? Wij regelen je EPR-registratie voor verpakkingen in Frankrijk en doen de jaarlijkse aangifte.
Een labelling check zit erbij als wij je EU-gemachtigde zijn, zoals voor meer dan 200 merken van buiten de EU.
Bronnen
- Verordening (EU) 2025/40 betreffende verpakkingen en verpakkingsafval, artikelen 12, 15 (lid 6), 18 (lid 3), 68 (lid 1) en 70, overwegingen 14 en 71. EUR-Lex
- Mededeling van de Commissie C/2026/3084, richtsnoeren bij Verordening (EU) 2025/40, onderdeel 13, Publicatieblad van 10 juni 2026. EUR-Lex
- Europese Commissie, Have Your Say, initiatief 19243 over uitvoeringsregels voor geharmoniseerde verpakkingslabels, planning zoals getoond in november 2026. Europese Commissie
- Beschikking 97/129/EG van de Commissie tot vaststelling van het identificatiesysteem voor verpakkingsmaterialen.
- PRO Europe en Valorlux, informatieblad over DigiDot en de datum 12 februari 2027, 2026.
- Geraadpleegd in november 2026.